Giáo án bài Mẹ tôi soạn theo 5 bước

Kéo xuống để xem hoặc tải về! Tải file Ngày soạn:   Ngày dạy: TUẦN 1   Tiết 2            Văn bản: MẸ TÔI (Ét- môn- đô Đờ A-mi-xi) Mục tiêu: Kiến thức: HS Biết được sơ …

Kéo xuống để xem hoặc tải về!

Ngày soạn:

 

Ngày dạy:

TUẦN 1   Tiết 2            Văn bản: MẸ TÔI

(Ét- môn- đô Đờ A-mi-xi)

  1. Mục tiêu:
    1. Kiến thức:
      • HS Biết được sơ giản về tác giả Ét-môn-đô đơ A-mi-xi
      • Hiểu được cách giáo dục vừa nghiêm khắc, vừa tế nhị, có lí và có tình của người cha khi con mắc lỗi.
      • Biết nghệ thuật biểu cảm trực tiếp qua hình thức một bức thư.

2.Kỹ năng:

  • Đọc – hiểu một văn bản viết dưới hình thức một bức thư.
  • Phân tích một số chi tiết liên quan đến hình ảnh người cha (tác giả bức thư) và người mẹ nhắc đến trong bức thư.

3.Thái độ :

  • Giáo dục tình cảm yêu thương, kính trọng cha mẹ

4.Năng lực và phẩm chất:

  • Năng lực: Sử dụng ngôn ngữ, hợp tác, giao tiếp, tự học, năng lực giải quyết vấn đề
  • Phẩm chất: Yêu gia đinh, Tự tin

II.Chuẩn bị.

  1. Giáo viên: Tài liệu tham khảo
  2. Học sinh: đọc và trả lời các câu hỏi bài mới

III.TIẾN TRÌNH TIẾT HỌC

  1. – Ổn định tổ chức.

– Kiểm tra bài cũ

? Tâm trạng của người mẹ trong đêm trước ngày khai trường đầu tiên của con được khắc họa ntn? Qua đó em hiểu được điều gì về tình cảm của người mẹ?

2.Tổ chức các hoạt động dạy học

  1. Khởi động:

HS Hát một bài hát về tình mẹ. Gọi HS nêu cảm nhận của mình về mẹ. GV nhận xét, vào bài mới

2.2 Các hoạt động hình thành kiến thức.

 

Hoạt động của GV và HS

Nội dung ( KT- KN)

HĐ 1: Đọc và tìm hiểu chung

PP: vấn đáp, thảo luận nhóm…

KT: đọc tích cực, đặt câu hỏi, trình bày 1 phút

NL: Tự học, sử dụng NN, hợp tác

PC: tự tin

  1. Đọc và tìm hiểu chung

 

 

 

  1. Tác giả

 

  • HS tự đọc cá nhân chú thích

? Em hãy cho biết vài nét hiểu biết của mình về tác giả của văn bản “Mẹ tôi” ?

 

? E đọc vb với giọng ntn?

  • Lời bố nói trực tiếp với con: giọng chân thành, nghiêm khắc.
  • Những lời bố nói về mẹ: giọng tha thiết, trân trọng.
  • gọi hs đọc, GVnx
  • HS giải nghĩa 1 số từ khó ( SGK)

? Nêu xuất xứ của văn bản “Mẹ tôi”?

 

 

 

? văn bản viết dưới hình thức nào?

? Vậy ptbđ chính của vb là gì?

? Theo em văn bản này viết về vấn đề gì?

? Đây có đc coi là 1 vb nhật dụng ko? Vì sao?

? Văn bản là 1 bức thư người bố gửi  cho con, nhưng tại sao tác giả lại lấy nhan đề là “ Mẹ tôi ” ?

 

  • HS trao đổi cặp đôi trình bày

? Xác định bố cục của văn bản? Nội dung từng phần?

 

 

HĐ 2: Phân tích

PP: Vấn đáp, thảo nhóm, giảng bình KT: động não, đặt câu hỏi

NL: Tự học, sử dụng NN, hợp tác PC: tự tin, yêu gia đình…

  • HS HĐ cá nhân, theo dõi phần đầu của

– Ét- môn-đô đơ A-mi-xi (1846 – 1908) – nhà văn I-ta-li-a.

2- Tác phẩm:

  • Đọc

 

 

 

 

 

  • Chú thích: sgk
  • Xuất xứ:

+ Trích trong “ Những tấm lòng cao cả” (truyện thiếu nhi, 1886 ) – tp nổi tiếng nhất trong sự nghiệp sáng tác của tg

* Hình thức: Thư (nhật kí)

  • Ptbđ chính: biểu cảm (xen kẽ tự sự, nghị luận)

-Vb viết về tâm tư, tình cảm của người cha khi thấy con thiếu lễ độ với mẹ.

  • Là vb nhật dụng.

 

* Nhan đề: Do chính nhà văn đặt

  • Người mẹ không xuất hiện trực tiếp trong câu chuyện nhưng là tiêu điểm mà các nhân vật khác hướng tới.

*Bố cục:

  • Phần 1 (Từ đầu đến…vô cùng):Lí do bố viết thư cho Enricô
  • Phần 2 (Còn lại) : Nội dung bức thư của bố gửi Enricô.
  1. Phân tích
    1. Lỗi lầm của En-ri-cô:

 

 

– Vô lễ với mẹ trước mặt cô giáo

 

 

vb, em thấy En-ri-cô đã mắc lỗi gì?

? Suy nghĩ của em về lỗi lầm của En-ri-cô?

? Trước lỗi lầm của En-ri-cô, bố của E đã làm gì?

Thảo luận cặp đôi

? Tại sao bố của En-ri-cô không mắng trực tiếp E mà lại viết thư?

Hs giải thích, liên hệ đến bản thân. Gv: t/cảm sâu sắc thường tế nhị và kín đáo, nhiều khi không nói trực tiếp đc. Viết thư là chỉ nói riêng cho người đọc thư biết, trong tình huống này vừa giữ đc kín đáo, vừa ko làm người mắc lỗi mất lòng tự trọng. Đây chính là bài học về cách ứng xử thông minh trong gđ, ở nhà trg và toàn xh.

 

? Tìm những chi tiết nói về thái độ của bố trước lỗi lầm của En-ri-cô?

 

 

? Phương thức biểu cảm được diễn tả thông qua những kiểu câu nào và bpnt nào?

? Cách so sánh “như nhát dao…” có tác dụng gì?

(diễn tả sự tức giận, đau đớn đến tột cùng)

? Qua đó em thấy được, tâm trạng và thái độ gì của người bố đối với En-ri- cô?

– GV chia lớp làm 6 nhóm

  • Cho hs thảo luận nhóm5
  • ND thảo luận

? Qua lời kể của bố, hình ảnh người mẹ hiện lên như thế nào?Tìm chi tiết?

-> Là việc làm sai trái, xúc phạm tới mẹ

– Bố viết thư cho En-ri-cô.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2. Bức thư của bố En-ri-cô:

* Thái độ của bố:

+ Sự hỗn láo của con như một nhát dao đâm vào tim bố vậy!

+ bố ko thể nén đc cơn tức giận…

+ Con mà xúc phạm đến mẹ ư?

– NT: biểu cảm bằng nhiều kiểu câu: cảm thán, nghi vấn, khẳng định; sử dụng so sánh giàu hình ảnh -> làm cho lời văn trở nên linh hoạt, sinh động, giàu hình ảnh.

 

 

-> Bố đau đớn, tức giận, thất vọng trước nỗi lầm của con.

 

 

? Em có nhận xét gì về giọng văn của tác giả trong đoạn bố nói về người mẹ?

? Tác dụng

Gọi đại diện trình bày, nhận xét

– Gv nhận xét chung

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

? Qua những chi tiết này, em thấy đây là người mẹ ntn?

? Vb nào đã được học cũng cho em thấy hình ảnh người mẹ như thế ?

  • HS liên hệ: vb “Mẹ hiền dạy con”, “Cổng trường mở ra”
  • Gv bình giảng : tình mẹ cao cả, mãnh liệt và thiêng liêng luôn là thứ t/c tự nhiên nhất. Mẹ sẵn sàng từ bỏ tất cả để đem lại hp cho con, sẵn sàng hi sinh bản thân mình vì con. Đó là thứ t/c vô điều kiện mà người mẹ nào cũng dành cho con mình. Nhà thơ Chế Lan Viên cũng từng viết: “Con dù lớn…của mẹ… Đi hết đời…theo con”. Công ơn ấy của mẹ ko gì sánh đc.

 

? Hãy tìm trong vb điều gì sẽ xảy đến nếu En-ri-cô trưởng thành và mất mẹ?

 

 

 

 

* Hồi tưởng về mẹ:

  • Mẹ thức suốt đêm, quằn quại khóc nức nở vì sợ mất con…
  • Người mẹ sẵn sàng bỏ 1 năm hp để tránh cho con 1 giờ đau đớn…
  • Mẹ đi ăn xin để nuôi con, sẵn sàng hi sinh tính mạng để cứu sống con!

+ Giọng văn tha thiết, trân trọng

– H/a mẹ hiện lên qua lời của bố nên rất khách quan, chân thực

à Mẹ giàu đức hi sinh với tấm lòng yêu thương con lớn lao, cao cả.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

* Lời nhắn nhủ:

  • Hãy nghĩ điều này En-ri-cô ạ: …ngày buồn thảm nhất ngày con mất mẹ.
  • Khi đã khôn lớn,…con sẽ mong ước tha thiết…tội nghiệp…cay đắng nhớ lại

~ lúc đã làm mẹ buồn phiền…

 

 

 

 

 

? Em có nhận xét gì về lời văn trong đoạn người bố khuyên nhủ En-ri-cô ? Kiểu câu nào đc sử dụng chủ yếu trong đoạn văn này ? Tác dụng?

? Mục đích của người bố đưa ra những lời khuyên nhủ đó là gì?

? Qua lời dạy đó, người bố đã khẳng định điều gì?

Gv bình: Mẹ là ng có ý nghĩa to lớn  nhất trong cđ mỗi chúng ta. Nhưng với rất nhiều người, phải đến khi rời xa mẹ vĩnh viễn thì ta mới thấm thía được điều đó. Lúc vui, lúc buồn, em có thể tìm đến bạn bè đồng trang lứa để chia sẻ. Càng lớn lên, mối quan hệ càng nhiều, đôi khi mình lãng quên mất một ánh mắt dịu hiền vẫn đang dõi theo mình từng phút. Cho đến khi ko còn mẹ nữa, ta mới giật mình…

? Kết thúc đoạn văn xúc động này, bố Enricô còn nhắn nhủ gì cho em nữa?

 

? Nhận xét về lời nhắn nhủ của bố Enricô?

– HS cảm nhận->  Lời  nhắn  nhủ rất thấm thía, sâu sắc, chân thành.

 

 

 

 

? Sau khi đã phân tích và làm rõ những lỗi lầm của En-ri-cô, bố đã yêu cầu con

phải làm gì?

– Lương tâm con sẽ không một phút nào yên tĩnh, tâm hồn con như bị khổ hình…

+ NT:

  • Lời văn giả định,1 loạt câu khẳng định điệp ngữ “con sẽ”.

 

 

  • Người bố phân tích, giảng giải để En- ri-cô hiểu ra lỗi lầm của mình.

à Mẹ có ý nghĩa vô cùng to lớn trong cuộc đời.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

-> Tình yêu thương, kính trọng cha mẹ là t/c thiêng liêng nhất, chà đạp lên t/c đó thật là xấu hổ và nhục nhã.

 

 

 

 

 

 

* Yêu cầu của bố En-ri-cô:

  • Không bao giờ con được thốt ra lời nói nặng với mẹ.
  • Con phải xin lỗi mẹ.
  • Hãy cầu xin mẹ hôn con.
 

 

 

? Em có nhận xét gì về giọng điệu của người cha?

? Sd kiểu câu gì ? Tác dụng?

 

? Em hiểu ntn về lời khuyên của bố Enricô?

 

? Đây là yêu cầu ntn?

 

? Cuối cùng người bố đã bộc lộ tình cảm của mình với con như thế nào?

 

?Qua đó em thấy bố của En-ri-cô là người như thế nào ?

? Qua phân tích, em có cảm nhận ntn về bức thư người bố đã viết cho En-ri-cô?

Hs phát biểu.

Gv phân tích: Bức thư với lời lẽ rất tế nhị, nhẹ nhàng mà đanh thép, khuyên nhủ mà ra lệnh… chính là cách dạy con tuyệt vời của bố En-ri-cô. Nó có sức mạnh hơn cả đòn roi, quát mắng, trừng phạt.

? Đọc bức thư của bố, En-ri-cô có thái độ ntn?

? Điều gì đã làm Enricô xúc động?

Hs: chọn lí do đúng trong các lí do đc nêu ra trong câu hỏi 4-sgk/12. (a,c,d) HĐ 3: Tổng kết

  • PP: Vấn đáp
  • KT: Đặt câu hỏi
  • Em có nhận xét gì về lời lẽ, giọng điệu của người bố trong bức thư ? (lời văn, cách dùng từ ngữ) ?

 

  • Những bài học sâu sắc nào được nhà

+ NT: Giọng điệu linh hoạt (dứt khoát mà mềm mại, ra lệnh mà như khuyên nhủ); sd câu cầu khiến -> đầy sức thuyết phục

– Bố muốn con xin lỗi mẹ chân thành từ đáy lòng, thành tâm muốn vậy  chứ không vì khiếp sợ ai.

à Yêu cầu kiên quyết, rõ ràng, dứt khoát như ra lệnh.

+ Con là niềm hi vọng…của đời bố.

+ Thà rằng bố không có con còn hơn là thấy con bội bạc với mẹ…

à Bố Enricô có tình cảm yêu, ghét rõ ràng và rất nghiêm khắc.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

III. Tổng kết

 

1. Nghệ thuật :

  • Lời văn nhẹ nhàng, tha thiết.
  • Từ ngữ biểu cảm được dùng nhiều lần.

 

2. Nội dung :

– Tình yêu thương, kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng hơn cả.

 

 

văn gửi đến chúng ta qua văn bản này ?

* GV khái quát rút ra ghi nhớ.

– Thật đáng xấu hổ và nhục nhã cho kẻ nào chà đạp lên tình yêu thương đó.

*Ghi nhớ(SGK / 12).

 

  1. Hoạt động luyện tập

? Cảm nhận của em về nhân vật bố En-ri-cô?

  • Chọn và học thuộc một đoạn trong thư của bố En-ri-cô có nội dung thể hiện vai trò vô cùng lớn lao của người mẹ? Giải thích vì sao em chọ đoạn văn đó.

2.4.Hoạt động vận dụng

  • Qua lỗi lầm của Enricô, theo em làm con phải cư xử ntn với cha mẹ ?
  • Đọc diễn cảm đoạn thư thể hiện vai trò lớn lao của người mẹ.
  • Kể lại sự ân hận của em trong một lần lỡ gây lầm lỗi để bố mẹ buồn.

2.5.Hoạt động tìm tòi mở rộng.

  • Đọc thêm: “Thư gửi mẹ”, “Vì sao hoa cúc…” ; Tìm đọc tập “Những tấm lòng cao cả” của A-mi-xi

Học bài : Nắm vững nội dung, nghệ thuật.

– Chuẩn bị bài “từ ghép”: Đọc, tìm hiểu trước các ví dụ, các bài tập, các loại từ ghép, cấu tạo của mỗi loại.

 

GIÁO ÁN CHUẨN KIẾN THỨC MẪU 2 CỘT

Ngày soạn:

Ngày dậy:

Tiết 2                                                                                                                                      

                                                MẸ TÔI.

Ét-môn-đô-đơ A-mi-xi

 

            1. MỤC TIÊU:

            Giúp HS

            a. Kiến thức:

            – Cảm nhận và hiểu được những tình cảm thiêng liêng đẹp đẽ của cha mẹ đối với con cái.

            b. Kĩ năng:

            – Rèn kĩ năng đọc, cảm nhận tác phẩm văn học.

               c. Thái độ:       

            – Giáo dục yêu thương, kính trọng cha mẹ cho HS.

            2. CHUẨN BỊ:

            GV: SGK – SGV – VBT – giáo án – bảng phụ.

            HS: SGK – VBT – chuẩn bị bài.

            3. PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC:

            Phương pháp đọc diễn cảm, phương pháp gợi mở, phương pháp nêu vấn đề.

            4. TIẾN TRÌNH:

            4.1. Ổn định tổ chức:

            4.2. Kiểm tra bài cũ:

             5Bài học sâu sắc nhất mà em rút ra được từ bài cổng trường mở ra là gì? (7đ)

            – Bài văn giúp em hiểu thêm tấm lòng thương yêu, tình cảm sâu nặng của người mẹ đối với con và vai trò to lớn của nhà trường đối với cuộc sống mỗi con người.

            GV treo bảng phụ.

            5 Đêm trước ngày khai trường, tâm trạng của người con như thế nào? (3đ)

            A. Phấp phỏng, lo lắng.

            B. Thao thức, đợi chờ.

            C. Vô tư, thanh thản.

            D. Căng thăng, hồi hộp.

            4.3. Giảng bài mới:

            Giới thiệu bài.

            Từ xưa đến nay người VN ta luôn có truyền thống thờ cha kính mẹ. Dầu xã hội có văn minh tiến bộ như tế nào đi nữa thì sự hiếu thảo, thờ kính cha mẹ vẫn là biểu hiện hàng đầu của con cháu. Tuy nhiên không phải lúc nào ta cũng ý thức được điều đó, có lúc vì vô tình hay tự nhiên mà ta phạm phải những lỗi lầm đối với cha mẹ. Chính những lúc ấy cha mẹ mới giúp ta nhận ra được những tội lỗi mà ta đã làm. Văn bản “Mẹ tôi” mà chúng tá cùng tìm hiểu ngày hôm nay sẽ cho ta thấy được tình cảm của các bậc cha mẹ đối với con cái của mình.

 

 

Hoạt động của GV và HS

Nội dung bài học.

                                                 

HOẠT ĐỘNG 1: ĐỌC – TÌM HIỂU CHÚ THÍCH.                                                              

GV đọc, hướng dẫn HS đọc, gọi HS đọc.

                -GV nhận xét, sửa sai.

5 Cho biết đôi nét về tác giả – tác phẩm?   

                -HS trả lời, GV nhận xét, chốt ý.                      – Lưu ý một số từ ngữ khó SGK.

HOẠT ĐỘNG 2: TÌM HIỂU VĂN BẢN   

     5 VB là một bức thư của người bố gửi cho con nhưng tại sao tác giả lại lấy nhan đề là “Mẹ tôi”?

                – Nhan đề ấy là của chính tác giả đặt cho đoạn trích nội dung thư nói về mẹ, ta thấy hiện lên một hình tượng người mẹ cao cả và lớn lao.                                                

5 Thái độ của người bố đối với En-ri-cô qua bức thư là thái độ như thế nào?       

     -HS thảo luận nhóm, trình bày.                  

                5Dựa vào đâu mà em biết được?   

     – Thái độ đó thể hiện qua lời lẽ ông viết trong bức thư gửi cho En-ri-cô.

                “… như một nhát dao… vậy”

                “… bố không thể… đối với con”

                “Thật đáng xấu hổ… đó”

                “… thà rằng… với mẹ”

                “…bố sẽ… con được”

                5 Lí do gì đã khiến ông có thái độ ấy?

                – En-ri-cô đã phạm lỗi “lúc cô giáo đến thăm, tôi có nhỡ thốt ra một lời thiếu lễ độ”.                               5Trong truyện có những hình ảnh chi tiết nào nói về mẹ của En-ri-cô?   

          -HS thảo luận, trình bày.                       

    5 Qua đó, em hiểu mẹ En-ri-cô là người như thế  nào?                                                                                        5 Theo em, điều gì đã khiến En-ri-cô “xúc động vô cùng” khi đọc thư của bố?                                       

                5 Hãy tìm hiểu và lựa chọn những lí do mà em cho là đúng trong các lí do a, b, c, d, e?

                -HS trả lời

                -GV nhận xét, sửa sai: a, b, c, d.

                5 Trước tấm lòng thương yêu, hi sinh vô bờ bến của mẹ dành cho En-ri-cô người bố khuyên con điền gì?                                                                                                         5 Theo em, tại sao người bố không nói trực tiếp với En-ri-cô mà lại viết thư?

                – Vừa giữ được sự kín đáo, tế nhị, vừa không làm người mắc lỗi mất lòng tự trọng.

                5 Nêu nội dung chính của VB “mẹ tôi”?

                -HS trả lời, GV chốt ý.

                -Gọi HS đọc ghi nhớ SGK.                                                HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP.                    Gọi HS đọc BT1, BT2, VBT                             GV hướng dẫn HS làm.

I. ĐỌC – TÌM HIỂU CHÚ THÍCH:

1. Đọc:

 

 

2. Chú thích:

– Tác giả: Et-môn-đô-đơ A-mi-xi (1946-1908) nhà văn Ý.

– Tác phẩm: VB trích trong “Những tấm lòng cao cả”.

II. TÌM HIỂU VĂN BẢN.

1. Thái độ của người bố đối với En- ri-cô qua bức thư:

– Buồn bã tức giận khi En-ri-cô nhỡ thốt ra lời lẽ thiếu lễ độ với mẹ.

– Mong con hiểu được công lao, sự hi sinh vô bờ bến của mẹ.

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2. Hình ảnh người mẹ của En-ri-cô:

– Chăm sóc, lo lắng, quan tâm đến con.
– Hi sinh mọi thứ vì con.

àLà người mẹ hết lòng thương yêu con.

 

 

 

 

 

 

3. Thái độ của En-ri-cô khi đọc thư của bố, lời khuyên nhủ của bố:

– En-ri-cô xúc động vô cùng khi đọc thư của bố.

– Lời khuyên nhủ của bố.

– Không bao giờ được thốt ra một lời nói nặng với mẹ.

– Con phải xin lỗi mẹ.

àLời khuyên nhủ chân tình sâu sắc.

* Ghi nhớ: SGK/12

III. LUYỆN TẬP:

BT1, 2: VBT

 

 

         4.4. Củng cố và luyện tập:

            GV treo bảng phụ.

            5 Cha của En-ri-cô là người như thế nào?

            A. Rất yêu thương và nuông chiều con.

            B. Luôn nghiêm khắc và không tha thứ lỗi lầmcủa con.

            C. Yêu thương, nghiêm khắc và tế nhị trong việc giáo dục con.

            D. Luôn luôn thay mẹ En-ri-cô giải quyết mọi vấn đề trong gia đình.

            4.5. Hướng dẫn HS tự học ở nhà:

            -Học bài, làm BT.

             -Đọc phần đọc thêm.

            -Soạn bài “Cuộc chia tay của những con búp bê”

             + Trả lời các câu hỏi SGK.

            + Cuộc chia tay của Thành và Thuỷ.

           

 

Leave a Comment